Een kater:

Wie dit in zijn leven nog nooit ervaren heeft, heeft recht op een zaligverklaring.
Verschrikkelijk: een bijna-dood ervaring, met droge mond, barstende hoofdpijn, ledematen van rubber, onpasselijk, met het hoofd in je-weet-wel-waar.
Zo ver de geschiedenis reikt kent men het fenomeen van "the morning after the night before".
De wetenschap kan veel: we kunnen naar de maan, maar een wetenschappelijk verantwoord en experimenteel bevestigde remedie tegen een kater, hebben we (nog) niet.
Katers zijn tenslotte niets anders de een manier van de natuur om duidelijk te maken dat je zoiets jezelf niet mag aandoen. Men kan bijgevolg geen wetenschappelijk gestaafd middel vinden tegen de kater. Wel heeft veel onderzoek plaats over het effect van alcohol op het lichaam.
Er bestaat wel één schuchtere poging om het effect van enkele populaire remedies experimenteel te onderzoeken.
Het tijdschrift New Scientist heeft (in de aanloop van het nieuwe millenium, waarvan men een alcoholrijke start verwachtte) een dozijn onvervaarde vrijwilligers gevonden om zich gedurende vier opeenvolgende weekends een fameus stuk in de kraag te drinken, waarbij elke week een andere remedie werd uitgeprobeerd.
De ochtend na de drankorgie noteerden zij hoe mottig zij zich voelden aan de hand van een reeks symptomen. Wegens de deshydratatie, het best gekende gevolg van overmatig drinken, dronken de vrijwilligers altijd een glas water vooraleer te slapen.

Water:

Simpelweg water drinken was de eerste remedie. Ethanol is waterafdrijvend, zodat je bij het drinken meer water verliest dan je inneemt. Het werkt in op de hypofyseklier van de hersenen en stopt de productie van vasopressine, dat de nieren er toe aanzet water te absorberen dat anders in de blaas zou terechtkomen.
Eens die hormonale sleutel weggenomen, verandert het normale gedruppel van urine in een vloed, met deshydratatie tot gevolg. Om dit waterverlies tegen te gaan leent het lichaam water van andere lichaamsdelen, met inbegrip van de hersenen die tijdelijk inkrimpen.
De hersenen zelf zijn ongevoelig voor pijn, maar onderzoekers denken dat de dura mater, het buitenste hersenvlies, inkrimpt.
Bij die vervorming worden pijngevoelige filamenten geraakt die het hersenvlies verbinden met de schedel. Waterverlies kan bijgevolg pijn veroorzaken elders in het lichaam.
Maar de vrijwilligers vonden dat water drinken alleen niet veel hielp, behalve dan tegen een droge mond, maar dat was dan ook alles.

Een scheut alcohol op een nuchtere maag??

Als laatste proef namen de vrijwilligers hun toevlucht tot een andere oude remedie: de 'morning after' een scheut alcohol op een nuchtere maag in de vorm van een Bloody Mary, vodka met tomatensap. Ook daarvoor werd een verklaring geopperd door een Zweeds toxicoloog, die had vastgesteld dat sommige katers lang overleven nadat ethanol het lichaam heeft verlaten.
De heimelijke schuldige daarvoor is methanol, een giftige neef van ethanol, dat aangetroffen wordt alcoholische dranken, zoals goedkope rode wijn, fruitdistillaten en whisky. De lever ruimt de giftige stoffen op in een welbepaalde volgorde, altijd beginnend met ethanol.
Wanneer methanol aan de beurt is, komt er een afbraakproduct vrij waarvan geloofd wordt dat het verantwoordelijk is voor ernstige katereffecten.
Als men op dit moment weer wat alcohol drinkt, begint de lever opnieuw de reeks bij ethanol, zodat de productie van afvalstoffen stopt.
Dit effect kan slechts tijdelijk zijn, omdat de afbraak van methanol later zal toch zal doorgaan.En inderdaad: Bloody Mary werkte goed voor wie sterke drank of rode wijn hadden gedronken. Maar daarbij moet gezegd worden dat een deel van de vrijwilligers de moed niet konden opbrengen om 's anderendaags nog alcohol te drinken!

Conclusie:

Om te resumeren: een wondermiddel tegen kater bestaat voorlopig niet. De reacties van de mensen zijn trouwens erg verschillend, zodat er sprake is van vele factoren die dit gedrag beïnvloeden. In afwachting van de ideale remedie moet men het dus nog stellen met de traditionele maatregelen: water vooraleer slapen te gaan, wat suiker, en voedsel rijk aan cysteïne. Een aspirientje of een gelijkaardig medicament zal ook wel wat helpen, maar pas op voor de pijnstiller paracetamol, die het schadelijk effect van alcohol op de lever nog zou versterken.
De beste remedie om de kater te vermijden is en blijft nochtans: geen overdaad doen bij het drinken!

Bron: New Scientist